काठमाडौँ । कन्फ्युसियसको जीवनदर्शन, शिक्षा, नैतिकता तथा राजनीतिक चिन्तनमाथि विमर्श गर्दै काठमाडौँ विश्वविद्यालयस्थित कन्फ्युसियस इन्स्टिच्युटले ‘कन्फ्युसियस इन्स्टिच्युट डे’ तथा जनवादी गणतन्त्र चीनको ७७औँ राष्ट्रिय दिवसको अवसरमा विशेष कार्यक्रम आयोजना गरेको छ।
काठमाडौँ विश्वविद्यालयको स्कुल अफ म्यानेजमेन्ट (KUSOM) को मिटिङ हलमा शुक्रबार आयोजित कार्यक्रम ‘Poetry Recitation of Classics, Tribute to the National Day’ विषयमा केन्द्रित थियो। कन्फ्युसियस इन्स्टिच्युटसँग आबद्ध विभिन्न भाषा प्रशिक्षण केन्द्रका शिक्षक, विद्यार्थी तथा प्रतिनिधिहरूको सहभागिता रहेको कार्यक्रममा चिनियाँ भाषा, संस्कृति, साहित्य र दर्शनसँग सम्बन्धित प्रस्तुति तथा छलफल गरिएको थियो।
कार्यक्रममा वक्ताहरूले कन्फ्युसियसको जीवन र दर्शनलाई केवल प्राचीन चिनियाँ सभ्यताको एउटा अध्यायका रूपमा मात्र नभई शिक्षा, नैतिक आचरण, सामाजिक जिम्मेवारी र सुशासनसँग जोडिएको बौद्धिक परम्पराका रूपमा व्याख्या गरेका थिए। कन्फ्युसियसले व्यक्तिको चरित्र निर्माण, अध्ययन–अध्यापन, सामाजिक सम्बन्ध र राज्य सञ्चालनमा नैतिकताको भूमिकालाई विशेष महत्व दिएको विषयमा वक्ताहरूले चर्चा गरे।
दार्शनिक अध्ययनहरूका अनुसार कन्फ्युसियसको चिन्तनमा शिक्षा र निरन्तर अध्ययन, व्यक्तिगत सदाचार तथा जिम्मेवार नेतृत्व महत्वपूर्ण विषय हुन्। उनले शासकले आफ्नो आचरणमार्फत उदाहरण प्रस्तुत गर्नुपर्ने र शासन केवल दण्ड तथा कानुनमा होइन, नैतिक आचरणमा पनि आधारित हुनुपर्ने धारणा अघि सारेका थिए।
कार्यक्रममा कन्फ्युसियसको दर्शनले चीनको सामाजिक तथा शैक्षिक विकासमा पारेको दीर्घकालीन प्रभावबारे पनि चर्चा भयो। विशेषगरी शिक्षा, शिक्षक–विद्यार्थी सम्बन्ध, अनुशासन, सामाजिक सद्भाव र सार्वजनिक जिम्मेवारीसँग जोडिएका उनका विचारहरू चिनियाँ बौद्धिक परम्परामा लामो समयदेखि प्रभावशाली रहँदै आएको विषय वक्ताहरूले उठाएका थिए।
